Đường phố mang tên danh nhân: Phạm Huy Thông

Phạm Huy Thông là một nhà thơ, nhà giáo và là nhà khoa học xã hội Việt Nam. Ông có đóng góp lớn trong ngành khảo cổ học, góp phần đưa Việt Nam trở thành một quốc gia có nền khảo cổ học mạnh tại Đông Nam Á. Con đường mang tên danh nhân Phạm Huy Thông tại Đà Nẵng có chiều dài 400m, rộng 10,5m, thuộc quận Sơn Trà. Nhân kỷ niệm 98 năm ngày sinh của Ông (22/11/1916), Tổng đài Thông tin Dịch vụ công xin gửi đến Quý anh/chị thông tin về danh nhân Phạm Huy Thông.

Ông sinh tại Hà Nội trong một gia đình làm nghề kinh doanh lớn, có tinh thần dân tộc. Ngay từ nhỏ, Phạm Huy Thông đã tỏ ra là một người có trí thông minh. Mới 16 tuổi, Ông đã nổi tiếng tiên phong của phong trào Thơ mới, điển hình là bài Tiếng địch sông Ô. Song thơ ca không phải là niềm đam mê duy nhất. Năm 21 tuổi, Ông đỗ cử nhân Luật tại Viện Đại học Đông Dương. Năm 1937, Ông sang Pháp tiếp tục theo học chương trình đào tạo trên đại học các ngành Sử, Địa, Luật, Kinh tế, Chính trị. Năm 26 tuổi, Ông lần lượt thi đỗ Tiến sĩ Luật và Thạc sĩ sử địa tại Pháp. Năm 31 tuổi, Ông được phong Giáo sư giữ chức Ủy viên hội đồng giáo dục tối cao của Pháp.

Năm 1946 tại Paris, Ông được chọn giúp việc cho Chủ tịch Hồ Chí Minh và phái đoàn chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ở Hội nghị Fontainebleau. Chính những ngày được gần gũi với chủ tịch Hồ Chí Minh, Ông đã chọn cho mình con đường mà Hồ Chủ tịch đang đi. Ba năm sau, năm 1949, Ông gia nhập Đảng cộng sản Pháp, rồi Đảng Lao động Việt Nam (năm 1953). Năm 1952, Ông phụ trách tổ chức Việt kiều hải ngoại. Cũng trong năm đó, Ông bị trục xuất khỏi Pháp về Sài gòn. Đầu năm 1955, Ông bị chính quyền Pháp đưa về quản thúc tại Hải Phòng.

Sau khi thoát khỏi nhà tù, Ông đảm nhiệm cương vị hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội (1956-1966), Viện trưởng Viện Khảo cổ học (1967-1988), Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại biểu Quốc hội khóa II, III. Năm 1987, Ông được bầu Viện sĩ nước ngoài Viện hàn lâm Khoa học Cộng hòa Dân chủ Đức.

Phạm Huy Thông đã thể hiện là một người đặc biệt có tài về tổ chức và kinh nghiệm lãnh đạo. Thể hiện khi Ông lãnh đạo Viện Nghiên cứu khảo cổ học nghiên cứu thành công đề tài Thời đại các Vua Hùng dựng nước, Khảo cổ học 10 thế kỷ sau công nguyên, Khảo cổ học với văn minh thời Trần… Góp phần đưa Việt Nam trở thành một quốc gia có nền khảo cổ học mạnh tại Đông Nam Á. Ngoài ra, Ông còn là một nhà thơ, được nhắc đến trong cuốn Thi nhân Việt Nam của nhà phê bình văn học Hoài Thanh và Hoài Chân. Năm 2000, Ông được nhận giải thưởng Hồ Chí Minh về công trình nghiên cứu khảo cổ (Con Moong, trống đồng Đông Sơn và 4 bài dẫn luận thời đại Hùng Vương). Ông mất vào ngày 21/6/1988 tại Hà Nội.

Tài liệu tham khảo chính: Theo Nghị quyết số 61/2007/NQ-HĐND của HĐND thành phố, khóa VII, kỳ họp thứ 10, ngày 07/12/2007 về đặt tên một số đường của TP. Đà Nẵng.