English
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG
–
0236 1022
kính gửi đến Quý anh/chị thông tin về danh nhân Ông Ích Khiêm
Hiệu là Mạc Chi, sinh năm Tân Mão (1831) ở làng Phong Lệ, nay là xã Hòa Châu, huyện Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng. Năm 16 tuổi, đỗ cử nhân thứ 14 trong 116 vị tân khoa (1847), được bổ làm việc ở nội các, rồi chuyển làm Tri huyện Kim Thành (tỉnh Hải Dương). Là người tài kiêm văn võ, từng làm đến Tiểu phủ sứ, nên dân địa phương thường gọi ông là “ông Tiểu Phong Lệ” và được phong tước hiệu Kiên dũng nam. Tính khí khái, cương trực, ghét thói xu phụ nên nhiều lần bị giáng chức, rồi được phục hội, lại bị giáng, lại phục hội,…
Ông giỏi cầm binh, tham gia trận mạc ở nhiều nơi. Năm 1858, khi quân Pháp nổ súng vào Đà Nẵng, ông chiến đấu dưới quyền chỉ huy của Tổng thống quân thứ Quảng Nam Nguyễn Tri Phương. Năm 1865, được cử làm Tiểu phủ sứ ở Hải Dương, đánh dẹp bọn thổ phỉ từ các đảo phía nam Trung Quốc xâm nhập vào cướp phá mạn Đông Bắc. Sau chiến thắng này, ông được phong Thị độc sung Tán tương quân vụ, rồi về Huế được cất nhắc lên chức Hồng lô tự khanh, Biện lý bộ Hộ.
Năm 1868 – 1869, ông chỉ huy đánh tan bọn cướp biển Tàu Ô quấy phá vùng Bắc Ninh, được phục hội Bố chánh sung Tán lý quân thứ. Sau vì bệnh, ông xin về quê nghỉ. Năm 1874, khi Phạm Phú Thứ được cử làm Tổng đốc Hải Dương, tâu xin vua cho ông giữ chức Tán tương quân thứ Bắc Ninh để giúp Phạm Phú Thứ ổn định tình hình nơi ấy. Vua Tự Đức đã y cho. Tiếp đó, ông được bổ Thị lang sung Tham lược kinh kỳ Hải Phòng, bị giáng chức xuống chủ sự, rồi lại được phục hồi. Đến đầu niên hiệu Kiến Phước, ông được tấn phong tước Kiên trung nam.
Con người có dũng khí và mưu lược ấy chỉ phải cái tính cương trực, nóng nảy, đôi lúc ngang tàng trong ứng xử nên đã bị một số quyền thần ganh ghét, tìm cách bức hại. Sau khi Tự Đức qua đời (19-7-1883), quyền hành trong triều do Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết nắm cả. Do mối khiềm cũ và một phần cũng do ganh ghét tài năng Ông Ích Khiêm, nên Tôn Thất Thuyết đã tìm cớ buộc tội, ra lệnh bắt xiềng ông, đày vào Bình Thuận và mật chỉ cho quan cai trị tỉnh Bình Thuận tìm cách bức tử ông ở một nơi cách xa kinh đô, để bưng bít dư luận.
Ông Ích Khiêm mất trong lao ngày 19 tháng 8 năm Giáp Thân (1884), hưởng dương 52 tuổi.
Ghi nhận những đóng góp của ông, chính quyền thành phố Đà Nẵng đã quyết định đặt tên một con đường mang tên Ông Ích Khiêm dài 2.350 m, rộng 9 m, từ bãi biển Thanh Bình đến đường Nguyễn Văn Linh. Đây là một trong những trục giao thông chính của thành phố và cũng là một trong những phố buôn bán sầm uất của Đà Nẵng.
Tài liệu tham khảo chính:
– Theo “Ông Ích Khiêm (1831-1884)”, Cổng Thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng.
– Nghị quyết số 06/2000/NQ-HĐ của HĐND thành phố, khóa VI, ngày 19/7/2000 về đặt tên một số đường của Đà Nẵng.
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG
tiếp tục đăng tải thông tin về các danh nhân, địa danh, tên đường phố trên địa bàn TP. Đà Nẵng.
Chi tiết các danh nhân, địa danh, tên đường phố khác,
Quý anh/chị vui lòng liên hệ đường dây nóng
0236 1022
để được cung cấp (cước gọi điện 200đ+/phút, KHÔNG THU PHÍ PHỤC VỤ).
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG: (0236) 1022 hoặc *1022, miễn phí phục vụ
1. Đường dây nóng tiếp nhận ý kiến phản ánh, góp ý của tổ chức, công dân.
2. Hướng dẫn, giải đáp quy định, chính sách, thông tin kinh tế – xã hội.
3. Hướng dẫn thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến.
4. Cung cấp thông tin về hỗ trợ doanh nghiệp; quy định, chính sách hỗ trợ Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
5. Cung cấp thông tin về du lịch, sự kiện Văn hóa – Thể thao.
6. Cung cấp dịch vụ Tổng đài CSKH, nhắn tin CSKH, truyền thông, sự kiện và các dịch vụ tư vấn khác…