Đường phố mang tên danh nhân: Họa sĩ Nguyễn Sáng

Nguyễn Sáng là một danh họa của Việt Nam, có nhiều đóng góp tiêu biểu cho hội họa hiện đại Việt Nam. Cùng với Nguyễn Gia Trí, Nguyễn Tư Nghiêm, Ông là cây đại thụ của sơn mài Việt Nam. Những tác phẩm thành công nhất của Nguyễn Sáng nằm ở sơn mài và đấy là đóng góp lớn nhất của Nguyễn Sáng cho hội hoạ cả về chất liệu và danh tiếng. Tại Đà Nẵng, con đường mang tên họa sĩ Nguyễn Sáng có chiều dài 414m, rộng 10,5m, nối từ đường Trương Định đến đường Phùng Tá Chu, thuộc quận Sơn Trà. Nhân kỷ niệm 91 năm ngày sinh của họa sĩ (1/8/1923), Tổng đài Thông tin Dịch vụ công xin gửi đến Quý anh/chị thông tin về họa sĩ Nguyễn Sáng.



Họa sĩ Nguyễn Sáng sinh tại làng Điều Hoà, tỉnh Mỹ Tho (nay thuộc Thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang). Năm 1938, Ông thi đỗ vào trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương. Tháng 8/1945, Ông tham gia cách mạng ở Hà Nội. Cuối tháng 12/1946, Ông lên chiến khu Việt Bắc, dùng nét vẽ của mình, phục vụ cuộc kháng chiến của dân tộc. Tranh của Ông gồm nhiều thể loại, ở thể loại nào Ông cũng đều thành công. Về thể loại chiến tranh, Ông có các tác phẩm Giặc đốt làng tôi, Kết nạp đảng ở Điện Biên Phủ, Hành quân đêm mưa… Về thể loại tranh chân dung, Ông có hai tác phẩm nổi tiếng là Tự họa và Không gian. Nguyễn Sáng được xem là bậc thầy về mô tả, làm nổi bậc cả tính cách lẫn đặc điểm của nhân vật. Ngoài ra, Ông còn vẽ theo nhiều đề tài khác nhau.

Trong lĩnh vực sơn dầu và nhất là sơn mài, Nguyễn Sáng đã làm cuộc cách tân đáng kể. Đồng thời, Ông cũng khai thác thành công phong cách nghệ thuật hội họa hiện đại châu Âu, nhưng vẫn không xa rời nghệ thuật dân gian và cổ truyền Việt Nam. Nghệ thuật của Ông là sự kết hợp hài hòa giữa tính hiện đại và tinh hoa của dân tộc. Các tác phẩm của Nguyễn Sáng có tầm cỡ về kỹ năng, mang rõ những thông điệp lớn về thân phận con người và tiềm ẩn một tài năng lớn của sáng tạo hiện đại cho nền mỹ thuật Việt Nam. Giai đoạn sung sức nhất trong sự nghiệp sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Sáng vào thập niên 70.

Sau Cách mạng Tháng Tám, Ông nhiệt thành tham gia cách mạng, vẽ tranh tuyên truyền cổ động, thiết kế tem và giấy bạc Việt Nam. Ông chính là người có vinh dự thiết kế bộ tem bưu chính đầu tiên của nước Việt Nam độc lập, phát hành năm 1946, thể hiện chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đây là lần đầu tiên con tem thuần chất của nước ta mang trên mình hai chữ “Việt Nam” cùng với hình ảnh vị lãnh tụ đã sáng lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Vì thế, con tem này càng có ý nghĩa về nhiều mặt: chính trị, văn hóa, nghệ thuật, kinh tế, xã hội…; đánh dấu một mốc lớn đối với ngành Bưu điện nói riêng, đối với đất nước nói chung. Sau khi con tem được phát hành, ở các bưu cục trong cả nước, người mua tem thư “Cụ Hồ” rất đông. Đặc biệt ở Hà Nội đã xuất hiện “Chợ tem” tại Vườn hoa Chí Linh, người chơi tem chen nhau mua loại tem “Cụ Hồ”.

Tiếp sau đó, vào năm 1949, trong thời kỳ kháng chiến cực kỳ gian khổ ở núi rừng Việt Bắc, đáp ứng yêu cầu kháng chiến, Nguyễn Sáng lại được giao thiết kế bộ tem thứ hai – “Kỷ niệm lần thứ 59 ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh”, thể hiện chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh ở tư thế ngồi hơi nghiêng, vẻ mặt trầm tư, sâu lắng, đĩnh đạc và đầy kiên nghị, phản ánh được phong thái của Người trong những ngày kháng chiến ở thời kỳ quyết liệt. Đây là bộ tem độc đáo của Việt Nam bởi được in trên giấy dó – một loại giấy được sản xuất thủ công chuyên dùng để in tranh dân gian ở miền Bắc Việt Nam và nó nhanh chóng trở thành bộ tem quý hiếm đối với giới chơi tem.

Nguyễn Sáng mất vào năm 1988 tại thành phố Hồ Chí Minh. Tên tuổi của Ông được ghi trong Từ điển Bách khoa Larousse ở Pháp. Năm 1996, Ông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học, nghệ thuật.

Tài liệu tham khảo chính: Theo nghị quyết của HĐND thành phố khóa VII, kỳ họp thứ 15, ngày 22, 23, 24/12/2009 về đặt một số tên đường của TP. Đà Nẵng.