Đường phố Đà Nẵng mang tên danh nhân: Trần Đình Đàn – Cây đại thụ của ngành giáo dục

Thuở nhỏ, Trần Đình Đàn học chữ Hán, sau ra Huế học bậc tiểu học, rồi trung học. Năm 1926, Ông tốt nghiệp loại ưu trường Cao đẳng Sư phạm Đông Dương, được bổ về dạy ở trường Quốc học Huế và trường Bồi dưỡng học sinh của Huế (trường dành cho con em các quan lại ở triều đình). Ông dạy văn, sử, địa bằng tiếng Pháp, nhưng vẫn mặc y phục Việt Nam, khăn đen, áo dài, chân đi dày hạ. Với học sinh, trong các bài giảng Ông luôn ca gợi tinh thần cách mạng Pháp, nhưng không quên liên hệ đến tính lịch sử oai hùng chống giặc ngoại xâm của dân tộc, khơi dậy trong học sinh niềm tự hào, tự tôn dân tộc.

Sau vụ học sinh bãi khóa ở trường Quốc học Huế (1927), Chánh mật thám Pháp là Reynaud cho rằng Ông có liên quan, nên đuổi Ông ra dạy ở Quốc học Vinh, dưới sự theo dõi, giám sát của lưới mật thám Pháp tại đây. Năm 1930, phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh bùng nổ, chính quyền thực dân Pháp tìm mọi cớ để trục xuất Ông về nguyên quán và quản thúc tại quê nhà từ năm 1930 đến 1935. Ông đã tìm cách liên lạc với một số bạn bè, nhân sĩ tiến bộ lúc bấy giờ như Tôn Quang Phiệt, Hoài Thanh, Đào Duy Anh, Trần Hữu Duẩn… vận động thành lập Trường trung học tư thục Thuận Hóa (Huế) và tham gia giảng dạy tại trường này từ năm 1936 đến Cách Mạng Tháng 8/1945.

Sau năm 1945, ông lần lượt đảm nhiệm các chức vụ: Ủy viên Giáo dục UBND tỉnh Quảng Nam, Hiệu trưởng trường Đào tạo giáo viên trung học các tỉnh Trung Bộ, Giám đốc Nha Bình dân học vụ Trung Bộ, rồi Hiệu trưởng trường Trung học Phan Đình Phùng (Hà Tĩnh) trong nhiều năm liền cho đến khi nghỉ hưu (1965). Trong thời gian công tác tại Hà Tĩnh, Ông đã góp phần đào tạo nhiều thế hệ học trò xuất sắc, trong đó có nhiều người trở thành những nhà khoa học, chuyên gia hàng đầu trên nhiều lĩnh vực.

Ông về lại quê hương sống ở Đà Nẵng sau ngày đất nước thống nhất, tham gia Hội Khuyến học, được bầu làm Hội trưởng danh dự CLB tiếng Pháp của thành phố, tiếp tục đọc và dịch sách, sống thanh bạch và giản dị như xưa. Ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân (năm 1994). Ngày 26/12/2001, “cây đại thụ hiếm hoi của ngành giáo dục” (như cách gọi của Tạp chí Thế giới mới của Bộ Giáo dục & Đào tạo) đã ra đi ở tuổi 99 trong niềm tiếc thương vô hạn của gia đình, đồng nghiệp và nhiều thế hệ học trò.

Tại Đà Nẵng, con đường mang tên danh nhân Trần Đình Đàn có chiều dài 500m, rộng 7,5m, điểm đầu giáp với đường Võ Nguyên Giáp, thuộc quận Sơn Trà, TP. Đà Nẵng.

Tài liệu tham khảo chính: Theo Nghị quyết số 107/2010/NQ-HĐND ngày 3/12/2010 của Hội đồng nhân dân thành phố về Đặt, đổi tên đường ở Đà Nẵng.

TỔNG ĐÀI HÀNH CHÍNH CÔNG


tiếp tục đăng tải thông tin về các danh nhân, địa danh, tên đường phố trên địa bàn TP. Đà Nẵng. Chi tiết các danh nhân, địa danh, tên đường phố khác, Quý anh/chị vui lòng liên hệ đường dây nóng


05113 881 888


để được cung cấp (cước gọi điện 200đ/phút, KHÔNG THU PHÍ PHỤC VỤ).