Đường phố mang tên danh nhân: Nhà giáo nhân dân Huỳnh Lý

Giáo sư Huỳnh Lý là một nhà nghiên cứu, dịch thuật văn chương nổi tiếng nhưng trước hết là một nhà giáo lão thành được nhà nước phong tặng danh hiệu Nhà giáo nhân dân. Giáo sư đã giảng dạy tại khoa Ngữ văn Trường Đại học Sư phạm Hà Nội từ năm 1958 cho đến ngày nghỉ hưu. Tại Đà Nẵng con đường mang tên Giáo sư Huỳnh Lý có chiều dài 275m, rộng 3,75m, thuộc quận Hải Châu. Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Giáo sư (5/6/1914), Tổng đài Dịch vụ công xin gửi đến Quý anh/chị thông tin về Giáo sư – nhà giáo nhân dân Huỳnh Lý.

Nhà giáo nhân dân Huỳnh Lý sinh tại làng Kim Bồng, thị xã Hội An, tỉnh Quảng Nam. Thuở nhỏ, Ông học ở Hội An rồi ra học ở trường Bưởi (Hà Nội). Ông đỗ tú tài năm 1936. Tuy chấm dứt chuỗi ngày ngồi trên ghế nhà trường ở cấp tú tài, nhưng nhờ ý thức và tinh thần tự học mà Ông có thể lần lượt đảm đương những trách nhiệm nặng nề, đồng thời có những đóng góp ngày càng to lớn cho sự nghiệp giáo dục – đào tạo. Từ một thầy giáo dạy Pháp văn ở trường tư thục Viên Minh (Hội An) trước Cách mạng Tháng Tám – 1945 rồi giáo viên trường Trung học Phan Châu Trinh (ở Tam Kỳ) sau ngày toàn quốc kháng chiến chống Pháp bùng nổ, Giáo sư lần lượt đảm nhiệm nhiều công việc quan trọng và nặng nề hơn như: Trưởng ban Tu thư của Khu giáo dục Liên khu V (1950), cán bộ ban Tu thư của Bộ Giáo dục (sau 1954).

Nhờ không ngừng tự học, Huỳnh Lý đã đi từng bước vững chắc từ một thầy giáo ở phổ thông trở thành một giáo sư đại học có uy tín cao về trình độ khoa học. Gắn liền với quá trình tự học liên tục, suy nghĩ liên tục, Huỳnh Lý đã trở thành một nhà nghiên cứu lớn, một dịch giả lớn, để lại cho đời rất nhiều công trình đồ sộ. Bản kê danh sách các công trình do Ông viết gồm 117 đề mục tất cả đều nhằm một mục đích duy nhất là bảo vệ, đề cao văn hóa Việt Nam và giới thiệu văn học Pháp. Các tác phẩm của Giáo sư gồm có: “

Chèo và tuồng

”, “

Văn thơ Phan Châu Trinh

”, “

Giáo trình lịch sử Văn học Việt Nam

”, “

Giảng dạy tác phẩm văn học theo loại thể

”, những dịch phẩm: “

Bản án chế độ thực dân Pháp

” của Nguyễn Ái Quốc, “

Những người cùng khổ

” của Vichto Huygô; “

Ơgiêni Gơrăngđê

” của Bandắc, “

Không gia đình

” của Hecto Malô; “

Tu viện thành Pacmo

”. Các tác phẩm này có khi được viết và dịch một mình, có khi được viết và dịch chung với Giáo sư Lê Trí Viễn và các đồng nghiệp khác. Tất cả đều thuộc hạng mẫu mực và được các thế hệ tiếp nối trân trọng học tập và sử dụng.

Với những đóng góp to lớn trong sự nghiệp giáo dục, Giáo sư Huỳnh Lý đã được nhà nước trao tặng nhiều huân chương cao quý và phong tặng danh hiệu Nhà giáo nhân dân. Ông qua đời ngày 21/5/1993 tại thành phố Hồ Chí Minh.