English
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG
–
0236 1022
kính gửi đến Quý anh/chị thông tin về danh nhân Đặng Văn Kiều
ĐẶNG VĂN KIỀU (1824 – 1881) còn có tên là Đặng Duy Kiệu, hiệu Nghiêu Đình tiên sinh; quê ở Phất Nạo, huyện Thạch Hà, nay xã Thạch Bình, thành phố Hà Tĩnh, tỉnh Hà Tĩnh.
Ông là danh thần đời Tự Đức; là nhà văn và rất giỏi về khoa lý số.
Khoa Quý Mão (1843), ông đi thi Hương lần đầu và đỗ Tú tài. Chính trong khoa thi này, ông đã được quan trường đổi tên Duy Kiệu thành Văn Kiều. Khoa thi Bính Ngọ (1846), ông lại đỗ Tú tài lần thứ hai. Đến khoa Nhâm Tý (1852), ông đỗ Hương tiến, sơ bổ Biên tu Viện Hàn lâm, rồi làm Đốc học tỉnh Bình Định.
Năm 1865, ông đỗ Thám hoa (lúc 41 tuổi) và được thưởng một tấm kim khánh Hiển dương, sau làm Đốc học tỉnh Quảng Nam, Hàm Thị giảng. Rồi được thăng Án sát Quảng Bình, Hàm Thị giảng học sĩ. Năm Đinh Mão (1867), ông được cử đi làm Phó chủ khảo trường Thừa Thiên.
Năm 1870, ông về kinh giữ chức Chưởng giáo tôn học đường, nơi chuyên dạy con cháu những người trong Tôn thất. Năm Quý Dậu (1873), ông làm Toản tu Quốc sử quán, kiêm Biện lý bộ Lễ và tham dự việc hợp soạn Khâm định Việt sử. Ông còn tham dự soạn Bộ Đại Nam thực lục chính biên.
Năm 1874, cả nước đang sôi sục phản đối việc triều đình Huế ký Hòa ước Giáp Tuất (1874) nhường hẳn 6 tỉnh Nam Kỳ cho Pháp. Cuộc khởi nghĩa “Cờ vàng” do Tú Tấn (tức Trần Tấn), Tú Mai (tức Đặng Như Mai) ở Nghệ An, Đội Lựu (tức Trần Quang Cán), Tú Khanh (tức Nguyễn Huy Điển) ở Hà Tĩnh, cầm đầu đánh hạ đạo thành Hà Tĩnh, làm chấn động triều đình Huế. Theo truyền ngôn ở vùng Kỳ Anh thì ông được cử ra dẹp cuộc nổi dậy của Lân Biểu (một tướng cờ vàng dưới quyền Tú Khanh) đóng quân ở Hòa Hiệu. Nhưng ông cáo ốm, không có mặt trong cuộc hành quân này.
Sau sự việc này, ông trở lại kinh đô, giữ chức cũ. Năm 1881, ông mất, được triều đình cấp 300 quan tiền tuất và đưa quan tài về an táng tại quê nhà.
Con ông là Đặng Văn Bá là một chí sĩ nổi tiếng trong phong trào Duy Tân.
Đà Nẵng đặt tên ông cho đoạn đường từ đường 10,5m đến giáp đường Trần Tử Bình, chiều dài 375m thuộc Khu dân cư Nam cầu Cẩm Lệ – xã Hòa Châu, huyện Hòa Vang theo Nghị quyết số 81/2014/NQ-HĐND của HĐND thành phố Khóa VIII, ngày 11/12/2014 về việc đặt, đổi tên một số đường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng năm 2014.
* Tài liệu tham khảo chính:
– Nguyễn Q. Thắng, Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam, NXB Khoa học Xã hội, 1992.
– Nghị quyết số 81/2014/NQ-HĐND của HĐND thành phố Khóa VIII, ngày 11/12/2014 về việc đặt, đổi tên một số đường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng năm 2014.
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG
tiếp tục đăng tải thông tin về các danh nhân, địa danh, tên đường phố, mốc son lịch sử khác trên địa bàn TP. Đà Nẵng.
Chi tiết các danh nhân, địa danh, tên đường phố, mốc son lịch sử khác
, Quý anh/chị vui lòng liên hệ đường dây nóng
0236 1022
để được cung cấp (cước gọi điện 200đ+/phút, KHÔNG THU PHÍ PHỤC VỤ).
TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG: (0236) 1022 hoặc *1022, miễn phí phục vụ
1. Đường dây nóng tiếp nhận ý kiến phản ánh, góp ý của tổ chức, công dân.
2. Hướng dẫn, giải đáp quy định, chính sách, thông tin kinh tế – xã hội.
3. Hướng dẫn thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến.
4. Cung cấp thông tin về hỗ trợ doanh nghiệp; quy định, chính sách hỗ trợ Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
5. Cung cấp thông tin về du lịch, sự kiện Văn hóa – Thể thao.
6. Cung cấp dịch vụ Tổng đài CSKH, nhắn tin CSKH, truyền thông, sự kiện và các dịch vụ tư vấn khác…