Trang phục của Phụ nữ Thái

Các nhóm người Thái như Thái Đen, Thái Trắng đều có nhiều điểm chung trong trang phục hàng ngày nhưng vẫn nổi bật bản sắc riêng của từng nhóm.

– Nhóm Thái Trắng: Trang phục truyền thống của phụ nữ Thái Trắng gồm áo ngắn (xửa cỏm), áo dài (xửa chái và xửa luổng), váy (xỉn), thắt lưng (xài cỏm), khăn (piêu), nón (cúp), xà cạp (pepăn khạ), các loại hoa tai, vòng cổ, vòng tay và xà tích.

Xửa cỏm (áo ngắn bó sát người có hàng cúc bướm) có thể may bằng nhiều loại vải với màu sắc khác nhau. Chính hàng khuy bạc hay kim loại đã làm cho xửa cỏm trở thành chiếc áo đặc trưng của bộ nữ phục Thái. Theo quan niệm dân gian Thái, hai hàng cúc bạc trên hai vạt áo xửa cỏm là tượng trưng cho sự kết hợp giữa nam với nữ, tạo nên sự trường tồn của nòi giống.

Phụ nữ Thái Trắng còn mặc hai loại áo dài là xửa chái và xửa luổng. Xửa chái may bằng vải chàm đen, kiểu áo năm thân, cài cúc bên trái, cổ đứng, áo dài quá đầu gối. Theo tục lệ, phụ nữ Thái Trắng có chồng mới mặc xửa chải vào dịp cưới hỏi, hội hè.

Xửa luổng là áo khoác ngoài, may dài, rộng, mặc chui đầu, có tay hoặc không tay. Phụ nữ Thái từ khi còn trẻ đã may loại áo này, một chiếc dành cho bản thân khi về già và một chiếc dành biếu mẹ chồng khi về làm dâu. Các cụ già mặc áo xửa luổng lộn trái vào ngày thường, chỉ khi chết mới mặc mặt phải.

Váy (xỉn) cùng với xửa cỏm tạo nên dáng nét chính của bộ nữ phục Thái Trắng. Phụ nữ Thái Trắng mặc váy hai lớp; váy trắng lót bên trong và và váy chàm mặc ngoài.

Thắt lưng (xài ẻo) làm bằng vải tơ tằm hay sợi bông màu xanh lam hoặc tím sẫm, giữ cho cạp váy quấn chặt lấy eo bụng.

Chiếc khăn Piêu được các cô gái Thái Trắng thêu thùa rất cầu kỳ, thể hiện sự khéo léo của họ. Khăn Piêu là đặc trưng của người Thái với đường nét tinh xảo, hoa văn mang đậm chất núi rừng hoang sơ cùng màu sắc sặc sỡ, thể hiện tình yêu, sức mạnh nữ tính quyến rũ.

– Nhóm Thái Đen: Hàng ngày phụ nữ Thái Đen mặc áo ngắn (xửa cóm) màu tối (chàm hoặc đen), cổ áo khác Thái Trắng là loại cổ tròn, đứng. Đầu đội khăn Piêu thêu hoa văn trang trí mang phong cách từng mường.

Váy của phụ nữ Thái Đen giống váy của phụ nữ Thái Trắng. Lối để tóc phân biệt người có chồng và chưa chồng cũng giống ngành Thái Trắng.

Theo phong tục của người Thái, cứ mỗi dịp xuân về hay lễ hội, những người phụ nữ Thái Đen lại chuẩn bị cho mình bộ trang phục truyền thống đẹp nhất để đi chơi xuân và tham gia lễ hội. Sự khác biệt trong trang phục phụ nữ của tộc Thái Đen và Thái Trắng được thể hiện rõ nhất trong những dịp này: Phụ nữ Thái Trắng thường mặc áo dài màu đen, là loại áo dài thụng thân thẳng, không lượn nách, được trang trí bằng vải “khít”, ở giữa thân có tua vải phủ từ vai xuống ngực, nách áo trang trí theo lối đáp hai mảng hoa văn trong bố cục hình tam giác. Phụ nữ chưa chồng búi tóc sau gáy, có chồng búi trên đỉnh đầu. Họ đội loại nón rộng vành, bên dưới đội khăn piêu tết 5 hay 7 sừng được gọi là piêu sang. Trong khi đó, phụ nữ Thái Đen thường mặc áo dài xẻ nách, chui đầu, trang trí hoa văn phong phú, màu và mô-típ trang trí đa dạng hơn phụ nữ Thái Trắng.

Phụ nữ Thái rất thích dùng những đồ trang sức như xà tích, vòng bạc đeo cổ và đeo tay, nhẫn bạc, khuyên tai bạc hoặc vàng. Họ thường búi tóc sau gáy, cài trâm bạc hoặc trâm bằng xương thú. Khi còn trẻ chưa lấy chồng, họ thả tóc sau lưng, buộc chỉ màu thay cặp tóc, khăn đội đầu màu trắng, để răng trắng. Khi lấy chồng và có con, họ nhuộm răng đen.

Đối với các cụ bà, chiếc áo xanh chàm luôn luôn mặc theo người, khi không mặc thì bỏ gọn trong giỏ đựng trầu cau đeo ở lưng. Dù nhà giàu hay nghèo, các cụ cũng chọn cho mình một đôi khuyên tai bạc và một chiếc vòng bạc (trơn) đeo cổ tay, xem như kỷ vật bất khả xâm phạm. Vòng tay còn là vật “bảo mệnh” của người Thái. Họ quan niệm vòng tay cũng như vòng cổ, với chất liệu bạc có thể “đánh gió” trừ bệnh tật. Một số vùng Thái, người ta còn cho con cái đeo vòng bằng vàng hoặc vàng giả để trừ tà ma. Khi qua đời, những vật trang sức đó cũng được chôn theo người chết.

Nguồn: Sách “Trang phục truyền thống của các dân tộc Việt Nam”, Nhà Xuất bản Văn hóa – Thông tin

TỔNG ĐÀI DỊCH VỤ CÔNG



tiếp tục đăng tải thông tin về các danh nhân, địa danh, tên đường phố, mốc son lịch sử, dân tộc Việt Nam khác trên địa bàn TP. Đà Nẵng.

Chi tiết các danh nhân, địa danh, tên đường phố, mốc son lịch sử, dân tộc Việt Nam khác,



Quý anh/chị vui lòng liên hệ đường dây nóng



0236 1022



để được cung cấp (cước gọi điện 200đ+/phút, KHÔNG THU PHÍ PHỤC VỤ).